چگونگی تفسیر دیاگرام و گراف یک شبکه روابط سازمانی

در این مطلب هدف آموزش چگونگی تفسیر دیاگرام و گراف شبکه روابط سازمانی و موارد مهمی که باید به آنها توجه کنیم است.

.

در ادامه مطلب قبل در بخش تحلیل شبکه‌های سازمانی که در اینجا منتشر گردیده و در خصوص اهداف و اطلاعاتی که تحلیل این نوع شبکه‌ها در اختیار محققان و مدیران سازمان‌ها قرار می‌دهد سخن گفتیم، در این مطلب ترجمه شده، موارد دارای اهمیت که در تفسیر دیاگرام و گراف ترسیم شده بر اساس روابط و شبکه نقل و انتقال تجارب کاری باید مورد توجه قرار بگیرد را مطرح کرده‌ایم.

.

اطلاعات جمع‌آوری شده از طریق پیمایش‌های شبکه اجتماعی می‌تواند برای ترسیم دیاگرام‌ها و گراف‌های روابط بین اعضای گروه استفاده شود. به عنوان مثال گراف زیر جریان اطلاعات در میان اعضای یک گروه توسعه محصول را نشان می‌دهد. در این شبکه از هر کدام از اعضای گروه سوال گردید که «برای دریافت اطلاعات مورد نیاز برای انجام کارتان به چه کسی مراجعه می‌کنید؟». در گراف این شبکه روابط بر اساس بخشی که افراد در آن کار می‌کنند شامل تولید، مالی و بازاریابی، دایره‌های نشانگر افراد به ترتیب با رنگ‌های زرد، سبز و قرمز نمایش داده شده‌اند.

تفسیر گراف شبکه‌های سازمانی
تفسیر گراف شبکه‌های سازمانی

خطوط و پیکان‌ها(Lines and Arrows): این گراف ارتباطات و جریان اطلاعات میان یک گروه توسعه محصول جدید را نشان می‌دهد. هر خط یک رابطه‌ی نقل و انتقال اطلاعات میان دو فرد را نشان می‌دهد، پیکان‌ها علاوه بر ارتباط، جهت آن را نیز نشان می‌دهند. پیکان‌های ورودی به فرد نشانگر این است که آن فرد منبع اطلاعات بوده است و پیکان‌های خروجی نشانگر آن که برای دریافت اطلاعات به فردی دیگر مراجعه کرده است.

.

افراد مرکزی (Central People): گراف‌ها و دیاگرام‌های شبکه اجتماعی نشان می‌دهند که چه کسانی مرکزی‌ترین افراد در یک گروه هستند. در این گروه 9 نفر برای دریافت اطلاعات به «پل (Paul)» اتکا دارند. اعضای هم‌تیمی او در بخش مالی برای دریافت اطلاعات به سراغ او می‌آیند، و همچنین اعضای بخش‌های بازاریابی و تولید. اما «پل» به افراد بیرون از بخش مالی مراجعه‌ای نمی‌کند. این دیاگرام به خودی خود نمی‌تواند مشخص کند که آیا تاثیر «پل» مثبت است یا منفی، اگر گروه بیش از حد بر اطلاعات او متکی باشد، ممکن است به نوعی نقش «گلوگاه (bottleneck)» ارتباطات را بازی کند و جریان اطلاعات و یا تصمیم‌گیری‌ها را کند نماید. یا از سوی دیگر، اغلب اوقات افرادی با جایگاه «پل» نقشی مثبت را ایفا می‌کنند و ضمن تامین اطلاعات مفید و ارزشمند، انسجام و باهم‌بودن گروه را افزایش می‌دهند.

.

افراد پیرامونی (Peripheral People): برخی از افراد ارتباط بسیار اندک و تنکی با شبکه ارتباطات اجتماعی گروه دارند. البته برخی نیز ممکن است به کلی منزوی و کنار افتاده باشند و ارتباطی با دیگر اعضای شبکه نداشته باشند که در عمل کمتر چنین چیزی رخ می‌دهد. در این شبکه کسی برای دریافت اطلاعات به «کارل (Carl)» مراجعه نمی‌کند و «کوین (Kevin)» به طور کلی خارج از شبکه نقل و انتقال اطلاعات است. گاهی اوقات پیش می‌آید که این افراد پیرامونی و منزوی منابع بسیار خوبی برای گروه دارند اما به دلیل عدم وجود ارتباطات مناسب از این منابع که می‌تواند برای بهره‌وری و کارآیی شبکه بسیار حیاتی باشد، استفاده‌ای نمی‌شود. بعضی مواقع نیز ممکن است افراد با دلایلی مثبت و خوب، نقش و جایگاهی پیرامونی در شبکه اتخاذ کرده باشند، به عنوان مثال ممکن است این افراد در تلاش باشند توازن و معادله‌ای خوب میان شرایط و مسائل خانوادگی و کاری خود ایجاد کنند و یا متخصصان سطوح بالایی نظیر دانشمندان باشند که نیازمند حفظ ارتباطات قوی و نیرومند با مجامع دانشگاهی هستند. و در برخی مواقع افراد نقش‌های پیرامونی را به دلیل کمبود مهارت‌های اجتماعی و شغلی کسب می‌کنند.

.

زیرگروه‌ها (Subgroups): زیرگروه‌ها در شبکه‌ها معمولا به دلایلی نظیر موقعیت مکانی، کارکردها، سلسله‌مراتب سازمانی، نوع حرفه و شغل، سن و جنسیت ایجاد می‌گردند. در این شبکه، کل گروه بر اساس کارکردها و تخصص‌ها به سه زیرگروه تقسیم شده است و اطلاعات کمی بین سه گروه به اشتراک گذاشته می‌شود. به علاوه ارتباطات درون زیرگروه‌های مالی و بازاریابی تنک‌تر هستند در صورتی که اعضای گروه تولید ارتباطاتی نسبتا منسجم با یکدیگر دارند. این موارد می‌تواند مثبت و مفید و یا منفی و مضر باشد. ارتباطات فعلی میان اعضای گروه تولید می‌تواند در نتیجه تعاملات و تمرین‌های ارتباطی انجام شده بین آنها شکل گرفته باشد و کل گروه می‌تواند از این ارتباطات درون زیرگروه برای منفعت کل شبکه بهره ببرد. و یا ممکن است این ارتباطات منسجم میان اعضای گروه تولید به دلیل اتکای بیش از حد اعضای این زیرگروه به یکدیگر باشد که از جدا شدن آنها جلوگیری می‌کند. تمامی این موارد و اینکه کدام سناریو درست است بعد از انجام مصاحبه‌های عمیق و پیگیری و تفسیر اطلاعات به دست آمده از این تصویر کلی قابل بررسی و نتیجه‌گیری است.

.

منبع

برای دریافت رایگان مطالب جدید ایمیل خود را وارد کنید:

Advertisements

2 thoughts on “چگونگی تفسیر دیاگرام و گراف یک شبکه روابط سازمانی

  1. سلام دکتر
    خدا قوت، مثل گذشته از مطلبت استفاده کردم. امیدوارم همیشه سالم و برقرار باشید.
    به امید دیدار

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s